Enerji projeleri için harita hizmetleri: GES, RES, HES
GES, RES ve HES yatırımlarında arazi ön etüdünden yapım sonrası haritaya kadar gereken harita işlerini yaparız. Yatırımcılar ve EPC firmaları için çalışırız; her aşamada kuruma ya da şantiyeye gidecek haritayı ve koordinat listesini teslim ederiz.
- Dayanak
- 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu, BÖHHBÜY
- Kimler başvurur
- GES, RES ve HES yatırımcıları, proje geliştiriciler, EPC firmaları
- Büroda süre
- Ön etüt ve tek saha haritaları çoğunlukla 3–7 iş günü; kurum onay süreleri hariç
- Teslim
- Halihazır harita, kamulaştırma ve irtifak haritaları, aplikasyon krokileri, as-built çizimi
Enerji yatırımında harita mühendisi ne yapar?
Bir enerji santrali için harita mühendisi arazinin biçimini, parsellerin mülkiyet durumunu ve kurulacak her tesisin koordinatı ile kotunu üretir. Yatırımcılar ve EPC firmaları (santrali tasarlayıp kuran yükleniciler) bu bilgiyi arazi seçiminden şantiyenin sonuna kadar kullanır. Elinize kurumlara sunulacak haritalar ile şantiyenin kullanacağı koordinat listeleri ve hacim hesapları geçer.
Rüzgâr ve güneşlenme ölçümleri ile bunlara dayanan üretim tahmini enerji danışmanınızın işidir. Biz o hesapların üzerine oturduğu sayısal arazi modelini ve parsel sınırlarını sağlarız.
Bütün haritaları ülke koordinat sisteminde üretiriz. Ön etütteki parsel sınırı ile şantiyede çakılan kazık böylece aynı koordinata dayanır.
Hangi aşamada hangi harita işi gerekir?
Tablo bir GES ya da RES yatırımının olağan sırasını izler. HES projelerinde sıra aynıdır; ek olarak iletim kanalı ve cebri boru güzergâhları ölçülür.
| Aşama | Gereken harita işi | Teslim |
|---|---|---|
| Arazi arama | Ön etüt: eğim, bakı, mülkiyet, arazi vasfı, kısıtlar | Ön etüt paftası ve kısa rapor |
| Lisans ve izin başvuruları | Santral sahasının ve ünitelerin koordinatları, kadastral durum | Koordinat listesi, kadastral durum haritası |
| İmar planı | Halihazır harita ve kadastral altlık | Onaylı halihazır harita paftaları |
| Arazi edinimi | Kamulaştırma planı, irtifak haritası, gerekiyorsa ifraz | Tescile esas harita ve malik listesi |
| Şebeke bağlantısı | Enerji nakil hattı güzergâh etüdü | Plan ve profil paftaları, geçilen parsel listesi |
| Yapım | Saha yerleşimi aplikasyonu, kazı-dolgu hacimleri | Aplikasyon krokileri, hacim raporu |
| İşletmeye geçiş | Yapım sonrası (as-built) harita | NCZ/DWG çizim, ortofoto |
Ön lisans ve lisans işlemlerini EPDK yürütür; lisanssız santrallerde başvuru ilgili şebeke işletmecisine yapılır. İstenen belge ve koordinat biçimi güncel mevzuata göre değişebilir. Dosyanın harita kısmını, başvuruyu hazırlayan danışmanınızın istediği biçimde üretiriz.
Arazi ön etüdü: satın almadan ya da kiralamadan önce
Ön etüt, bir arazinin santral kurmaya elverişli olup olmadığını ayrıntılı saha ölçümüne girmeden, masa başı inceleme ve kısa bir keşifle gösterir. Baktığımız başlıklar:
- Eğim ve bakı: Sayısal arazi modelinden eğim ve bakı (yamacın baktığı yön) haritası çıkarırız. Panel masalarının hangi eğime kadar kurulabileceğini tasarımcınız belirler; biz o sınırın altında kalan alanı hektar olarak veririz.
- Mülkiyet ve kadastro: Parsel sınırlarını, hisseleri ve tapu kütüğündeki şerh ile beyanları inceleriz. Zemindeki fiili kullanım ile tapu sınırı arasındaki farklar bu aşamada ortaya çıkar.
- Arazi vasfı: Tapuda tarla, mera, orman ya da ham toprak yazması izin yolunu değiştirir. Tarım arazilerinde 5403 sayılı Kanun kapsamında tarım dışı kullanım izni gerekir.
- Kısıtlar: Mevcut enerji nakil hatlarını, boru hatlarını, yolları, dere yataklarını ve koruma alanı sınırlarını aynı pafta üzerinde gösteririz.
Ön etüt, hangi kurumdan görüş gerekeceğini ve kullanılabilir alanın büyüklüğünü sözleşme imzalamadan önce gösterir. İzin kararını kurumlar verir.
Halihazır harita ve imar planı altlığı
Santral sahası için imar planı istendiğinde planın altlığı onaylı halihazır haritadır. Bu haritada eş yükselti eğrileri, mevcut yapılar, yollar, direkler ve dere yatakları gösterilir; santralin yerleşim tasarımı da aynı harita üzerinde yapılır.
Sahayı GNSS ve İHA (drone) ile ölçer, haritayı Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği’ne göre üretiriz. Geniş GES sahalarında İHA, panel yerleşimi için gereken sıklıkta kot verisini yersel ölçüme göre çok daha kısa sürede verir. Onay mercii sahanın yerine göre belediye, il özel idaresi ya da ilgili bakanlık olabilir; süre idareye ve iş yüküne göre değişir.
İmar planını şehir plancısı hazırlar. Biz planın altlığını ve kadastral durum haritasını veririz; plan onaylandıktan sonra gereken ifraz ve tevhid işlemleri ile aplikasyonu yürütürüz. Bu işlerin ayrıntısını imar planı altlığı ve uygulaması sayfasında anlattık.
Kamulaştırma, irtifak ve nakil hattı güzergâhı
Santral sahası ya da hat güzergâhı başkasının parselinden geçiyorsa arazi kamulaştırma ya da irtifak hakkı (başkasının taşınmazından sınırlı yararlanma hakkı) yoluyla edinilir. Kamulaştırma planında her parselin kamulaştırılacak kısmını ve yüzölçümünü gösterir, maliklerin listesini ekleriz. Plan kadastro müdürlüğünün kontrolünden geçer; karar ve bedel sürecini ilgili idare yürütür.
İrtifak hakkı malikle anlaşarak da kurulabilir. Tescile esas haritayı kimin düzenleyeceği işlemin türüne göre değişir; dosyanın hangi yoldan yürüyeceğini işin başında netleştiririz.
Enerji nakil hattında direk yerleri çoğunlukla mülkiyet olarak, iletkenlerin altında kalan şerit ise irtifak olarak edinilir. Güzergâh etüdünde santralin şalt sahasından (santralin şebekeye bağlandığı elektrik tesisinden) bağlantı noktasına uzanan koridoru ölçer ve boyuna profilini çıkarırız. Plan ve profil paftalarında hattın kestiği yollar, dereler, mevcut hatlar ve geçilen parseller görünür. Hattın elektrik tasarımını elektrik mühendisi yapar; direk yerleri kesinleşince zemine aplike ederiz.
Şantiyede aplikasyon ve as-built haritası
Yerleşim projesindeki her tesisin koordinatını zemine işaretleriz. Santral türüne göre aplike edilen başlıca tesisler şunlardır:
| Santral | Aplike edilen tesisler |
|---|---|
| GES | Panel masası kazık sıraları, çit hattı, kablo kanalları, trafo köşkleri |
| RES | Türbin temel merkezleri, vinç platformları, erişim yolları, şalt sahası |
| HES | Regülatör, iletim kanalı, cebri boru, santral binası aksları |
RES projelerinde kanat taşıyan uzun araçlar için erişim yolunun mevcut eğimini ve viraj genişliklerini de ölçeriz; yol projesi bu ölçüme göre çizilir.
Kazı-dolgu hacimlerini, yapım öncesi arazi modeli ile proje kotlarını karşılaştırarak hesaplarız. Hafriyat ilerledikçe ölçümü yineler, hakedişe esas hacmi çıkarırız; yöntem drone ile hacim hesabı rehberinde adım adım yer alıyor.
As-built (yapım sonrası durum) haritası, tesislerin projede çizildiği yerde mi yoksa farklı bir yerde mi yapıldığını gösterir. Kablo kanallarını kapatılmadan önce ölçeriz; toprak altında kalan hattın yeri sonradan ancak kazarak bulunur. Yapım bitince sahanın ortofotosunu (ölçekli hava görüntüsünü) ve tesislerin kesin koordinatlarını teslim ederiz. Şantiye ölçümlerinin ayrıntısı altyapı ve üstyapı ölçümleri sayfasındadır.
İş bizde nasıl ilerler?
-
Ön görüşme
Ankara’daki büromuzda ya da telefonda sahanın yerini ve yatırımın hangi aşamada olduğunu konuşuruz. Ada/parsel numaraları ya da sınırı gösteren bir KML dosyası başlamak için yeterlidir.
-
Arazi ön etüdü
Kadastro verisi ve sayısal arazi modeli üzerinden mülkiyet, eğim ve kısıt paftasını hazırlar, kısa bir keşifle yerinde doğrularız.
-
Saha ölçümü
Kontrol noktalarını tesis eder, sahayı GNSS ve İHA ile ölçeriz.
-
Harita ve dosyalar
Halihazır haritayı, gerekiyorsa kamulaştırma ve irtifak haritalarını üretir, ilgili idareye sunarız. Onay süresi idareye ve iş yüküne göre değişir.
-
Şantiye aplikasyonu
Yerleşim projesi kesinleşince tesis koordinatlarını zemine işaretler, hafriyat boyunca hacimleri hesaplarız.
-
As-built teslimi
Yapım bitince tesislerin kesin konumlarını ölçer, çizim ve ortofoto olarak teslim ederiz.
Hazırlamanız gerekenler
- Sahanın il, ilçe, mahalle ve ada/parsel bilgisi ya da sınırını gösteren KML dosyası
- Tapu kayıtları; arazi kiralanıyorsa kira sözleşmesi ya da ön protokol
- Ön lisans, lisans ya da bağlantı görüşüne ilişkin elinizdeki belgeler
- Varsa yerleşim taslağı: panel masası ya da türbin yerleri, şalt sahası (DWG)
- Şebeke bağlantı noktası ve öngörülen hat güzergâhı
- Varsa mevcut halihazır harita, imar planı ya da zemin etüdü
- Sahaya erişim bilgisi ve irtibat kişisi
Belgelerin tamamı elinizde olmayabilir. Eksikleri birlikte belirler, kurumlardan alınacak evrakı sizin adınıza takip ederiz.
Sık sorulanlar
GES kurulacak arazi için hangi haritalar gerekir?
Arazi seçiminde eğim, mülkiyet ve kısıtları gösteren bir ön etüt; izin ve imar planı aşamasında onaylı halihazır harita ile kadastral durum haritası gerekir. Arazi başkasına aitse kamulaştırma ya da irtifak haritası hazırlanır. Yapımda aplikasyon krokileri, yapım bitince as-built haritası üretilir.
GES için arazi almadan önce neye baktırmalıyım?
Tapudaki vasfa (tarla, mera, orman), hisse durumuna ve şerhlere, arazinin eğim ve bakısına, üzerinden ya da yakınından geçen enerji nakil hattı ve boru hattı gibi kısıtlara bakılmalıdır. Tarım arazilerinde 5403 sayılı Kanun kapsamında tarım dışı kullanım izni gerekir. Bu inceleme ayrıntılı saha ölçümüne girmeden, kadastro verisi ve sayısal arazi modeliyle yapılabilir.
Santral sahasının imar planını siz mi hazırlıyorsunuz?
Hayır. İmar planını şehir plancıları hazırlar. Harita mühendisi planın altlığı olan onaylı halihazır haritayı ve kadastral durum haritasını üretir, plan onaylandıktan sonra ifraz, tevhid ve aplikasyon işlerini yapar. Plancınızla aynı dosya üzerinde çalışırız.
Enerji nakil hattı başkasının tarlasından geçerse ne olur?
Hattın geçtiği parsellerde direk yerleri çoğunlukla kamulaştırılır, iletkenlerin altında kalan şerit için irtifak hakkı kurulur. Bunun için her parselde etkilenen alanı ve malikleri gösteren kamulaştırma ve irtifak haritaları hazırlanır. Karar ve bedel sürecini ilgili idare yürütür; süre idareye göre değişir.
Güneşlenme ya da rüzgâr ölçümü yapıyor musunuz?
Hayır. Güneşlenme ve rüzgâr ölçümleri ile üretim tahmini enerji danışmanlarının işidir. GOİ Harita olarak arazinin sayısal modelini, eğim ve bakı haritasını, parsel sınırlarını ve kotları üretiriz; danışmanınız hesaplarını bu verinin üzerinde yapar.
As-built haritası nedir, ne zaman hazırlanır?
As-built (yapım sonrası durum) haritası, santraldeki tesislerin gerçekte yapıldığı konumu ve kotu gösterir. Kablo kanalları gibi toprak altında kalacak imalatlar kapatılmadan önce, diğerleri yapım bitince ölçülür. İşletme ve bakım ekipleri arıza ararken ya da tesisi büyütürken bu haritayı kullanır.
Bu konudaki rehber yazıları
Birlikte istenen hizmetler
- Halihazır Harita ve PlankoteArazinin bugünkü durumunu gösteren ölçekli harita; tek parselde ruhsat altlığı olan plankote.
- İmar Planı Altlığı ve Uygulamasıİmar planının harita altlığı, kadastral çakıştırma ve onaydan sonra araziye uygulama.
- Altyapı ve Üstyapı ÖlçümleriBina ve aks aplikasyonu, kazı-dolgu hacmi, kot kontrolü, güzergâh etüdü ve yapım sonrası harita.