İmar planı harita hizmetleri: altlık ve imar uygulaması
İmar planını şehir plancısı hazırlar. Biz planın çizildiği halihazır haritayı ve kadastral altlığı üretir, plan onaylandıktan sonra parselasyon ve aplikasyonla planı tapuya ve araziye taşırız; belediyeler, plan müellifleri ve yatırımcılarla çalışırız.
- Dayanak
- 3194 sayılı İmar Kanunu; BÖHHBÜY (2018); Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmelik
- Kimler başvurur
- Belediyeler, şehir plancıları, mevzii imar planı yaptıracak yatırımcılar
- Büroda süre
- Tek parsellik altlıkta çoğunlukla 3–7 iş günü (onay süreleri hariç)
- Teslim
- Onaylı halihazır pafta, kadastral çakıştırma, kısıt katmanları; NCZ/DWG, PDF, SHP/TAB
İmar planında kim ne yapar?
İmar planı, bir alanda hangi parsele ne yapılabileceğini belirleyen karardır; şehir plancısı (plan müellifi) hazırlar. Harita mühendisinin işi planın iki ucundadır: önce planın üzerine çizileceği altlığı üretir, plan onaylandıktan sonra da onu tapuya ve araziye uygular.
| Aşama | İş | Kim yapar |
|---|---|---|
| Plan öncesi | Halihazır harita, kadastral durum, kısıt verilerinin haritalanması | Harita mühendisi |
| Plan öncesi | Jeolojik-jeoteknik etüt | Jeoloji ve jeofizik mühendisleri |
| Planlama | Nazım ve uygulama imar planı, plan raporu | Şehir plancısı |
| Onay | Planın onaylanması ve askıda ilanı | Yetkili idare |
| Plan sonrası | Parselasyon, ifraz ve tevhid, yola terk, aplikasyon | Harita mühendisi |
Tablonun ilk ve son satırı bizim işimizdir. Aradaki satırlar başka meslek gruplarının ve idarenin imzasını taşır.
Plan altlığı: halihazır harita ve kadastral durum
Her imar planı onaylı bir halihazır haritanın üzerine çizilir. Halihazır harita alanın bugünkü durumunu gösterir: yapılar, yollar, eş yükselti eğrileri, şevler, direkler ve görünen altyapı tesisleri. Genel kullanım kararlarını gösteren nazım imar planı çoğunlukla 1/5000, ada ve yol ayrıntısını gösteren uygulama imar planı 1/1000 ölçekli pafta üzerine çizilir.
Haritayı Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği’ne (BÖHHBÜY) göre üretiriz. Onay mercii işe göre belediye, il özel idaresi, İLBANK ya da ilgili bakanlık olur. Ayrıntısı halihazır harita ve plankote sayfasındadır.
Yöntemi alanın büyüklüğü belirler. Tek parsellik bir mevzii planda GNSS (CORS/RTK) ve total station yeter. Onlarca hektarlık alanlarda İHA (drone) fotogrametrisiyle ortofoto (ölçeği düzeltilmiş hava görüntüsü) ve sayısal arazi modeli üretir, ağaç altı ve dar sokak gibi havadan görünmeyen yerleri yersel ölçüyle tamamlarız.
İkinci altlık kadastral durumdur. Kadastro müdürlüğünden alınan parsel sınırlarını halihazır haritayla aynı koordinat sisteminde çakıştırır, her parselin alanını ve mülkiyet türünü listeleriz. Pafta ile zemin arasındaki kayıklıkları ve tapu alanı ile hesaplanan alan arasındaki farkları ayrı bir listeyle bildiririz. Plancı böylece yolu hangi parselden geçirdiğini, park alanının ne kadarının kamu arazisine denk geldiğini karar vermeden önce görür. Bu üç belgenin birbirinden nasıl ayrıldığını kadastro haritası, halihazır harita ve imar planı rehberinde anlattık.
Eşik ve kısıt verileri haritaya nasıl işlenir?
Yapılaşma kararını sınırlayan veriler farklı kurumlardan, farklı biçimlerde gelir. Enerji nakil hattı güzergâhı bir koordinat listesidir, dere yatağı taranmış bir paftadır, sit sınırı bir kurul kararının ekidir. Bunları halihazır haritanın üzerine, tek koordinat sisteminde ayrı katmanlar olarak işleriz.
- Enerji nakil hattı ve boru hattı güzergâhları
- Dere yatakları ve taşkın sınırları
- Orman ve mera sınırları
- Sit ve koruma alanı sınırları
- Karayolu ve demiryolu kamulaştırma sınırları
- Jeolojik etüt raporundaki yerleşime uygunluk bölgeleri
- Sayısal arazi modelinden üretilen eğim grupları
Kurum görüşlerini isteyen ve yorumlayan plan müellifi ile idaredir; jeolojik etüdü jeoloji mühendisleri hazırlar. Biz bu verilerin arazideki yerini koordinatlı olarak gösterir, kadastro parselleriyle kesişimini metrekare olarak veririz.
Mevzii imar planı ve plan değişikliğinde harita tarafı
Mevzii imar planı, yürürlükteki planların dışında kalan bir alanda çoğunlukla tek bir yatırım için hazırlanan imar planıdır; fabrika ya da güneş enerjisi santrali tipik örneklerdir. Planı şehir plancısı hazırlar. Harita tarafındaki işler şu sırayla ilerler:
- Planlama alanı sınırını parsel bazında belirler ve koordinatlandırırız.
- Parseli ve yakın çevresini kapsayan halihazır haritayı üretir, yetkili idarenin onayına sunarız. Bağlantı yolu ve komşu yapılar haritada yer alır.
- Kadastral durumu halihazır haritaya çakıştırırız.
- Kurum görüşleriyle gelen kısıtları haritaya işleriz.
- Altlığı plan müellifine NCZ/DWG ve PDF olarak teslim ederiz.
- Plan kesinleştikten sonra uygulama ve aplikasyon işlemlerine geçeriz.
Plan değişikliğinde (tadilat) altlık çoğu zaman vardır ama eskimiş olabilir. Onaylı paftadan sonra yapılan binalar ve açılan yollar haritada görünmüyorsa idare güncelleme isteyebilir. Değişiklik sınırını güncel halihazır ve kadastro verisi üzerinde yeniden çakıştırır, etkilenen parselleri listeleriz.
Halihazır harita onayı ve kurum görüşleri büro süresinin dışındadır; süreleri idareye ve iş yüküne göre değişir. Enerji yatırımlarında harita tarafının ayrıntısı enerji yatırım projeleri sayfasındadır.
Plan onaylandıktan sonra: imar uygulaması ve aplikasyon
Plan onaylandığında tapudaki parseller hâlâ eski kadastro parselleridir. Yapı ruhsatı için bunların plandaki imar parsellerine dönüşmesi gerekir.
Birden çok malikin bulunduğu alanlarda bu dönüşüm 18. madde uygulamasıyla, yani parselasyonla yapılır; düzenleme ortaklık payı, düzenlemeye giren parsellerin alanının %45’ini geçemez. Tek parsellik mevzii planlarda çoğu zaman yola terk ile birlikte ifraz ya da tevhid yeterli olur. Planda yola ve yeşil alana ayrılan kısım kamuya terk edilir, kalan kısım imar parseli olarak tescil edilir.
Son adım aplikasyondur. Yol eksenlerini, imar adası ve parsel köşelerini GNSS ve total station ile santimetre düzeyinde doğrulukla araziye işaretleriz. İnşaat başlayacaksa aynı noktalardan yapı aplikasyonuna ve altyapı ölçümlerine geçilir.
Verileri hangi biçimde teslim ediyoruz?
Plan müellifine çizim altlığı NCZ ya da DWG olarak gider; onaylı paftalar PDF olarak da teslim edilir. Belediyelerin coğrafi bilgi sistemi (CBS) için katmanları SHP ya da TAB biçiminde, öznitelik tablolarıyla birlikte hazırlarız: ada/parsel numarası, alan, mülkiyet türü, kısıt adı. İHA uçuşu yapıldıysa ortofoto ve sayısal arazi modeli de teslim paketine girer.
Katman adlarını ve koordinat sistemini işe başlarken idarenin CBS birimiyle ya da plan müellifiyle kararlaştırırız. Eski paftalar ED50 ya da yerel koordinat sistemindeyse ülke koordinat sistemine (ITRF96) dönüştürür, dönüşümden sonra uyuşmayan sınırları ayrıca bildiririz. Ankara ve ilçeleri başta olmak üzere Türkiye genelinde çalışıyoruz.
İş bizde nasıl ilerler?
-
İhtiyaç görüşmesi
Planlama alanını ve istenen ölçeği plan müellifi ya da idareyle birlikte netleştiririz. Keşif ve ön görüşme ücretsizdir.
-
Yazılı teklif
Alan büyüklüğüne ve ölçüm yöntemine göre teslim kalemlerini ve büro süresini yazılı olarak veririz.
-
Arazi ölçümü
Yersel ölçüm ya da İHA uçuşuyla veriyi toplar, halihazır haritayı BÖHHBÜY’e göre çizeriz.
-
Altlık paketi
Kadastral durumu ve kısıt katmanlarını çakıştırır, haritayı onaya sunar, altlığı plan müellifine teslim ederiz.
-
Plan sonrası uygulama
Plan kesinleşince parselasyon ya da terk ve ifraz dosyasını hazırlar, tescili izleriz.
-
Araziye aplikasyon
Yol eksenlerini ve parsel köşelerini araziye işaretler, koordinat listesini teslim ederiz.
Hazırlamanız gerekenler
- Planlama alanındaki parsellerin ada/parsel listesi ya da tapu kayıtları
- Plan müellifinin belirlediği planlama alanı sınırı ve istenen ölçek
- Varsa onaylı halihazır paftalar ve yürürlükteki imar planı (sayısal)
- Kurum görüş yazıları ve ekleri: koordinat listeleri, paftalar
- Varsa jeolojik-jeoteknik etüt raporunun yerleşime uygunluk paftası
- İdarenin CBS katman şablonu ya da veri standardı (varsa)
- Yatırımcıysanız yatırımın türü ve taslak vaziyet planı
Belgelerin tamamı elinizde olmayabilir. Eksikleri birlikte belirler, kurumlardan alınacak evrakı sizin adınıza takip ederiz.
Sık sorulanlar
İmar planını GOİ Harita mı hazırlıyor?
İmar planını şehir plancıları hazırlar ve imzalar. GOİ Harita planın harita tarafını üstlenir: plan öncesinde onaylı halihazır haritayı ve kadastral altlığı üretir, plan onaylandıktan sonra parselasyon, ifraz, yola terk ve aplikasyon işlemlerini yapar.
İmar planı için hangi ölçekte halihazır harita gerekir?
Nazım imar planı çoğunlukla 1/5000, uygulama imar planı 1/1000 ölçekli onaylı halihazır harita üzerine çizilir. Harita, Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği’ne göre üretilir. Onay mercii işe göre belediye, il özel idaresi, İLBANK ya da ilgili bakanlık olabilir.
Eski halihazır harita imar planı altlığı olarak kullanılabilir mi?
Harita alanın bugünkü durumunu gösteriyorsa kullanılabilir. Onay tarihinden sonra yapılan binalar ya da açılan yollar haritada yoksa idare güncelleme isteyebilir. Arazide kontrol ölçümü yaparak eski paftanın güncellenmesinin mi, yeniden üretilmesinin mi gerektiğini söyleriz.
Mevzii imar planı için harita işleri ne kadar sürer?
Tek parsellik bir mevzii imar planında ölçüm, halihazır harita çizimi ve kadastral çakıştırma büromuzda çoğunlukla 3–7 iş günü sürer. Haritanın yetkili idarece onaylanması ve kurum görüşlerinin gelmesi bu sürenin dışındadır; kurum süreleri idareye ve iş yüküne göre değişir.
Plan onaylandıktan sonra ruhsata kadar hangi harita işleri kalır?
Önce tapudaki kadastro parselinin plandaki imar parseline dönüşmesi gerekir; alanın durumuna göre 18. madde uygulamasının ya da yola terk ve ifraz dosyasının haritalarını hazırlarız. İmar parseli tescil edilince parsel köşeleri için kadastro müdürlüğünden ya da LİHKAB’dan (Lisanslı Harita Kadastro Mühendislik Bürosu) aplikasyon krokisi alınır; başvuruyu sizin adınıza takip ederiz. Ruhsat projelerinin altlığı olan plankoteyi (parselin köşe ve yol kotlarını gösteren ölçüm krokisi) de biz ölçeriz.
Verileri belediyenin CBS’sine uygun biçimde teslim ediyor musunuz?
Evet. Halihazır harita, kadastral durum ve kısıt katmanlarını NCZ/DWG çizimin yanında SHP ya da TAB biçiminde, öznitelik tablolarıyla teslim ediyoruz. Katman yapısını ve koordinat sistemini işe başlarken idarenin CBS birimiyle birlikte belirliyoruz.
Bu konudaki rehber yazıları
Birlikte istenen hizmetler
- Halihazır Harita ve PlankoteArazinin bugünkü durumunu gösteren ölçekli harita; tek parselde ruhsat altlığı olan plankote.
- Parselasyon (18. Madde)18. madde uygulaması: düzenleme sınırı, DOP hesabı, dağıtım cetvelleri ve yeni imar parselleri.
- İfraz ve TevhidParseli ayırma ya da bitişik parselleri birleştirme: ölçüm, değişiklik haritası, tescil dosyası.